Mei-juni 2014: Het maken van een hek (May-June 2014: The construction of a fence)

Het maken van een hek
Om plaats te bieden aan demonstraties van het bewerken van vuursteen bij Huize Horsterwold is er een gebied naast de werkschuur aangewezen als vuursteenbewerkingsplek. Bij het bewerken van vuursteen kunnen er splinters rondvliegen, daarom is het nodig om op een veilige afstand te gaan staan. Om deze reden is er voor de veiligheid van bezoekers een hek gemaakt.

Voor de palen van het hek is, net als voor de planken van de werkschuur, lindehout gebruikt. Het hout is ontbast en in stukken van ongeveer een meter gehakt, zie het artikel ‘Van boom naar plank’.

20140602_124728_02
Voordat begonnen wordt met het splijten moet er eerst gekeken worden naar hoe de nerven in het hout lopen om te bepalen waar de wig het beste ingeslagen kan worden. Bij het splijten volgt de scheur die gemaakt wordt de nerven.

In het rechterdeel van deze gespleten paal zijn de nerven aan de binnenkant goed te zien. Vooral bij de paal op deze foto was het erg belangrijk om goed te bepalen hoe de nerven liepen. Door de kromming in het midden van de paal kan de scheur bij het splijten op die plek naar de buitenkant gaan in plaats van naar het uiteinde van de paal. Dan hadden we een stuk paal van een halve meter en een paal van een meter die aan een kant twee keer zo dik is gekregen.

20140529_124026_02
Vervolgens kan begonnen worden met het splijten. Als eerste moet er een begin worden gemaakt door met het gewei een inkeping te maken aan de bovenkant. In deze inkeping kan dan een houten wig worden gezet. Door op deze wig te slaan met een houten hamer begint de paal te scheuren. Hierna kan de scheur worden voortgezet totdat de plank helemaal gespleten is door aan de zijkant een wig in de scheur te zetten en er in te slaan om de scheur breder te maken.

20140602_113912_02

20140602_124820_02
De gebruikte gereedschappen bij het splijten van palen op een rijtje. Een kleine hamer, een grote hamer, een aangescherpt gewei, een kleine houten wig en een grote houten wig.

20140602_110709

20140602_110717_02

20140602_110723_02
Het resultaat nadat de twee gespleten helften beiden gespleten zijn: vier mooie paaltjes van elk een meter lang.

Eerst is geprobeerd om de palen na het splijten zonder ze verder te bewerken in de grond te slaan. Dit bleek echter erg langzaam te gaan. Daarom werd besloten om de resterende palen aan te punten. Deze palen gingen veel sneller de grond in.

P1070403_02
De in de grond geslagen palen. De paal links op de foto maakt deel uit van de toegang door het hek. Er is al een begin gemaakt met het vlechtwerk van hazelaar tussen de palen. De hazelaars liggen voor het hek klaar om tussen de palen gevlochten te worden.

P1070478
Voor de toegang werden twee palen met een vork erin en een losse paal gebruikt. De gevorkte palen werden in de grond geslagen waarna de uiteindes van de andere paal in de twee vorken werd gelegd.

P1070479
Om de toegang te openen kan de paal simpelweg opgetild worden.

P1070482
Het nieuwe hek met rechts de toegang en daarachter de werkschuur.


The construction of a fence
The empty spot next to the workshed was designated as a flint knapping site to provide an area for demonstrations. When someone is flint knapping, tiny shards of flint could fly around and hit bystanders. This is why it is necessary to keep a safe distance. Therefore, a wooden fence was made for the safety of visitors.

Lime wood was used for the fence poles. The wood was debarked and chopped in pieces of about a metre, as described in the article ‘From tree to plank’.

20140602_124728_02
Before the wood is split, the grains have to be carefully looked at to determine what the best spot is to hit the wedge in the wood. When splitting a log, the split will follow the grains.

The grains on the inside are clearly visible in the right half of this split pole. With this pole it was especially important to check the grains, because of the curve in the middle. If the wedge is placed at the wrong spot, the split could stop at the middle of the pole. Then we would’ve ended up with a pole of half a metre and a pole which is twice as wide at one side.

20140529_124026_02
Once it has been decided where the wedge has to be placed, the log can be split. First, a small gap is made, using a wedge made out of an antler, in which the bigger wooden wedge can be placed. The pole will start to split slowly by hitting this wooden wedge. Then, the split is continued by hitting wedges into the split in the side of the log until the entire pole has been split.

20140602_113912_02

20140602_124820_02
Several tools which were used to split logs. A small hammer, a bigger hammer, a sharpened antler, a small wooden wedge and a bigger wooden wedge.

20140602_110709

20140602_110717_02

20140602_110723_02
The result after the two split halves of the log have both been split: four good-looking poles of each a metre long.

First we tried to hit the poles into the ground without sharpening them. However, this took a long time and was quite exhausting. That’s why it was decided to sharpen the remaining poles. These could be hit into the ground much faster.

P1070403_02
The finished poles in the ground. The pole at the left is part of the entrance to the flint knapping site, which is also visible in the next photo’s. The hazel-tree branches on the floor are ready to be used as wickerwork .

P1070478
For the entrance, two forked poles and a normal pole were used. The forked poles were smashed into the ground after which both ends of the other pole were put into the two forks.

P1070479
To enter the area, the pole can simply be lifted.

P1070482
The new fence with the entrance on the right. The workshed is visible in the back.